طول عمر و ماندگاری پروتز سینه؛ آیا پروتز سینه نیاز به تعویض دارد؟

طول عمر پروتز سینه یکی از سوالات مهم افرادی است که قصد انجام این جراحی را دارند یا چند سال از کاشت پروتز آنها گذشته است. آیا پروتز سینه واقعاً باید بعد از ۱۰ سال تعویض شود؟ پاسخ این سوال برای همه افراد یکسان نیست؛ زیرا ماندگاری پروتز به عواملی مانند نوع پروتز، شرایط بدن، وضعیت بافت سینه و بروز عوارض احتمالی بستگی دارد. در ادامه بررسی می‌کنیم پروتز سینه معمولاً چند سال دوام دارد، چه زمانی نیاز به تعویض پیدا می‌کند، چه علائمی می‌تواند نشانه وجود مشکل باشد و آیا پروتزهای سیلیکونی و آب‌نمکی از نظر طول عمر تفاوتی دارند.

طول عمر پروتز سینه چند سال است؟

عدد ثابتی برای عمر مفید پروتز سینه وجود ندارد. بسیاری از پروتزهای امروزی می‌توانند بیش از ۱۰ سال دوام داشته باشند و در برخی افراد حتی ۱۵ تا ۲۰ سال یا بیشتر نیز بدون مشکل باقی بمانند.این موضوع به این معنا نیست که همه پروتزها حتماً ۲۰ سال عمر می‌کنند. ماندگاری پروتز از فردی به فرد دیگر متفاوت است.

برای مثال، ممکن است خود پروتز سالم باشد اما در اثر بارداری، کاهش وزن یا افزایش سن، فرم سینه تغییر کند و فرد برای اصلاح ظاهر سینه تصمیم به جراحی مجدد بگیرد.

چه عواملی روی ماندگاری پروتز سینه تأثیر دارند؟

عمر پروتز بعد عمل پروتز سینه تنها به برند یا قیمت آن وابسته نیست. عوامل مختلفی در نتیجه بلندمدت جراحی نقش دارند:

• نوع و کیفیت پروتز
• تکنیک جراحی
• محل قرارگیری پروتز
• کیفیت پوست و بافت سینه
• افزایش یا کاهش شدید وزن
• بارداری و شیردهی بعد از پروتز سینه
• افزایش سن
• واکنش بدن به پروتز
• ایجاد انقباض کپسولی
• پارگی یا جابه‌جایی پروتز

به همین دلیل دو نفر که در یک زمان و حتی با یک نوع پروتز مثلا پروتز سینه اشکی یا گرد جراحی شده‌اند، ممکن است چند سال بعد شرایط کاملاً متفاوتی داشته باشند.

آیا پروتز سینه بعد از ۱۰ سال باید تعویض شود؟

خیر؛ تعویض پروتز بعد از ۱۰ سال یک قانون عمومی نیست.این تصور از گذشته باقی مانده و هنوز هم زیاد شنیده می‌شود. در عمل، اگر پروتز سالم باشد، فرد مشکلی نداشته باشد و در بررسی‌های پزشکی نیز مورد خاصی دیده نشود، صرفاً رسیدن به سال دهم دلیل کافی برای جراحی نیست.از طرف دیگر، ممکن است فردی قبل از ۱۰ سال به تعویض پروتز نیاز پیدا کند.

جدول زیر موضوع را ساده‌تر نشان می‌دهد:

پس اگر ۱۰ سال از جراحی شما گذشته است، بهتر است به جای تصمیم‌گیری صرفاً بر اساس عدد ۱۰، وضعیت فعلی سینه و پروتز ارزیابی شود.

چه زمانی ممکن است پروتز سینه نیاز به تعویض داشته باشد؟

دلایل تعویض پروتز همیشه یکسان نیستند. بعضی دلایل پزشکی هستند و بعضی دیگر صرفاً به انتخاب و سلیقه فرد مربوط می‌شوند.

1. پارگی پروتز

یکی از دلایل مهم تعویض پروتز، پارگی آن است.در پروتزهای آب‌نمکی، پارگی معمولاً زودتر مشخص می‌شود؛ زیرا با خروج مایع، حجم سینه کاهش پیدا می‌کند.اما در پروتزهای سیلیکونی همیشه این اتفاق به شکل واضح دیده نمی‌شود. گاهی ممکن است پروتز دچار پارگی شده باشد اما فرد تغییر خاصی در ظاهر سینه مشاهده نکند. به همین دلیل بررسی دوره‌ای پروتزهای سیلیکونی اهمیت دارد.

2. سفت شدن سینه یا انقباض کپسولی

بعد از جراحی، بدن به طور طبیعی بافتی در اطراف پروتز تشکیل می‌دهد. این اتفاق بخشی از روند طبیعی ترمیم است.گاهی این بافت بیش از اندازه سفت می‌شود و به پروتز فشار وارد می‌کند. در چنین شرایطی ممکن است:

• سینه نسبت به قبل سفت‌تر شود؛
• فرم سینه تغییر کند؛
• پروتز بالاتر از موقعیت طبیعی قرار بگیرد؛
• فرد احساس درد یا ناراحتی داشته باشد.

شدت انقباض کپسولی در همه افراد یکسان نیست و همه موارد نیز نیاز به تعویض پروتز ندارند.

3. جابه‌جایی پروتز

پروتز ممکن است با گذشت زمان از موقعیت اولیه خود خارج شود. این جابه‌جایی می‌تواند باعث ایجاد عدم تقارن یا تغییر فرم سینه شود.در چنین شرایطی جراح ابتدا علت جابه‌جایی را بررسی می‌کند. گاهی تنها اصلاح محل پروتز کافی است و گاهی نیز تعویض پروتز در کنار اصلاح فضای اطراف آن انجام می‌شود.

4. تغییر فرم سینه با افزایش سن

گاهی مشکل از خود پروتز نیست و افزایش سن، بارداری، شیردهی یا تغییر وزن باعث افتادگی و تغییر فرم سینه می‌شود. به همین دلیل، توجه به شرایط بدنی و بهترین سن پروتز سینه پیش از جراحی اهمیت دارد. ممکن است پروتز سالم باشد، اما برای اصلاح فرم سینه، لیفت یا تعویض پروتز نیاز شود.

5. تغییر سلیقه و انتخاب سایز جدید

تعویض پروتز همیشه به معنی وجود عارضه نیست.بعضی افراد چند سال بعد از جراحی تصمیم می‌گیرند سایز سینه را تغییر دهند. برای مثال ممکن است فردی که قبلاً پروتز بزرگ انتخاب کرده، اکنون به دنبال نتیجه‌ای طبیعی‌تر باشد.در مقابل، بعضی افراد نیز ترجیح می‌دهند پروتز بزرگ‌تری داشته باشند.در هر دو حالت، در صورت مناسب بودن شرایط جسمی می‌توان درباره تعویض پروتز با جراح مشورت کرد.

از کجا بفهمیم پروتز سینه نیاز به بررسی دارد؟

هر تغییر کوچکی به معنای خراب شدن پروتز نیست. با این حال بعضی نشانه‌ها بهتر است نادیده گرفته نشوند.

اگر با یکی از موارد زیر روبه‌رو شدید، بهتر است برای بررسی بیشتر به پزشک مراجعه کنید:

• درد جدید یا مداوم در سینه
• سفت شدن غیرعادی یک یا هر دو سینه
• تغییر ناگهانی فرم سینه
• کوچک یا بزرگ شدن غیرمنتظره یک سمت
• ایجاد عدم تقارن جدید
• تورم غیرعادی
• احساس جابه‌جایی پروتز
• مشاهده تغییرات غیرمعمول در پوست سینه
• احساس توده در سینه یا اطراف آن

این علائم الزاماً به معنی پارگی پروتز نیستند. برای مثال، تغییر شکل سینه می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد. تشخیص علت اصلی معمولاً با معاینه و در صورت نیاز تصویربرداری انجام می‌شود.

پروتز سینه سیلیکونی بیشتر عمر می‌کند یا آب‌نمکی؟

نمی‌توان گفت یکی از این دو نوع در همه شرایط عمر بیشتری دارد. هر دو نوع پروتز می‌توانند سال‌ها بدون مشکل باقی بمانند و هر دو نیز ممکن است در طول زمان نیاز به تعویض پیدا کنند.

تفاوت مهم بیشتر در نحوه تشخیص پارگی است.

بنابراین بهتر است انتخاب نوع پروتز بر اساس شرایط بدن، انتظار فرد از نتیجه جراحی و نظر جراح انجام شود؛ نه فقط بر اساس این تصور که یک مدل همیشه عمر بیشتری دارد.

آیا پروتز سینه مادام‌العمر است؟

خیر. این یکی از نکاتی است که بهتر است قبل از جراحی کاملاً روشن باشد.پروتز ممکن است مدت طولانی بدون مشکل در بدن باقی بماند، اما نمی‌توان آن را وسیله‌ای مادام‌العمر دانست.

فردی که جراحی پروتز سینه انجام می‌دهد باید این احتمال را در نظر داشته باشد که در سال‌های آینده ممکن است به یکی از اقدامات زیر نیاز پیدا کند:

1. بررسی تصویربرداری پروتز
2. جراحی اصلاحی
3. تعویض پروتز
4. تغییر سایز پروتز
5. خارج کردن پروتز
6. انجام لیفت سینه در کنار جراحی ترمیم پروتز سینه و مجدد

البته این موارد برای همه اتفاق نمی‌افتند و زمان آن‌ها نیز قابل پیش‌بینی دقیق نیست.

آیا پروتز سینه می‌تواند ۱۵ یا ۲۰ سال دوام داشته باشد؟

بله، ممکن است.برخی افراد سال‌های زیادی از یک پروتز استفاده می‌کنند بدون اینکه مشکل خاصی داشته باشند. بنابراین اگر ۱۵ سال از جراحی شما گذشته است، این موضوع به تنهایی به معنی خراب شدن پروتز نیست.اما هرچه مدت بیشتری از جراحی بگذرد، اهمیت پیگیری وضعیت پروتز بیشتر می‌شود.

این نکته مهم است که بین «عمر پروتز» و «ماندگاری فرم سینه» تفاوت قائل شویم. ممکن است پروتز بعد از ۱۵ سال کاملاً سالم باشد، ولی به دلیل افتادگی پوست، ظاهر سینه تغییر کرده باشد.

آیا برای بررسی پروتز سینه باید MRI انجام داد؟

در افراد دارای پروتز سیلیکونی ممکن است پزشک برای بررسی سلامت پروتز، سونوگرافی یا MRI را پیشنهاد کند.دلیل این موضوع آن است که بعضی پارگی‌های پروتز سیلیکونی بدون علامت واضح رخ می‌دهند.

نوع و زمان تصویربرداری برای همه افراد یکسان نیست و به مواردی مانند نوع پروتز، مدت زمان گذشته از جراحی، وجود علائم و نظر بهترین جراح پروتز سینه بستگی دارد.بنابراین بهتر است برنامه پیگیری خود را با جراح مشخص کنید و صرفاً بر اساس توصیه‌های عمومی تصمیم نگیرید.

آیا با داشتن پروتز می‌توان ماموگرافی انجام داد؟

بله.داشتن پروتز مانع انجام ماموگرافی نمی‌شود. نکته مهم این است که قبل از تصویربرداری به تکنسین و مرکز مربوطه اطلاع دهید که پروتز سینه دارید.در این شرایط تصویربرداری با تکنیک‌های مناسب افراد دارای پروتز انجام می‌شود.

همچنین نباید بررسی پروتز را با غربالگری بیماری‌های پستان اشتباه گرفت. این دو هدف متفاوتی دارند و ممکن است فرد به هر دو نوع بررسی نیاز داشته باشد.

بیشتر بخوانید:انواع پروتز سینه؛ بهترین نوع پروتز سینه برای اندام شما؟!

چگونه از پروتز سینه مراقبت کنیم؟

هیچ راهی وجود ندارد که تضمین کند پروتز هیچ‌وقت نیاز به تعویض پیدا نمی‌کند، اما چند اقدام ساده می‌تواند به حفظ نتیجه جراحی و تشخیص به‌موقع مشکلات کمک کند.

مهم‌ترین مراقبت‌ها بعد از پروتز عبارت‌اند از:

• معاینات دوره‌ای توصیه‌شده را جدی بگیرید.
• در صورت تجویز پزشک، تصویربرداری را در زمان مناسب انجام دهید.
• تغییرات ناگهانی در فرم یا اندازه سینه را نادیده نگیرید.
• تا حد امکان وزن خود را ثابت نگه دارید.
• در صورت درد، تورم یا سفتی غیرمعمول، برای معاینه مراجعه کنید.
• اطلاعات مربوط به برند مثلا پروتز سینه منتور یا موتیوا و مدل پروتز خود را نگهداری کنید.

نکته مهم این است که مراقبت های بعد از عمل پروتز سینه فقط مربوط به ماه‌های اول بعد از عمل نیست. پیگیری بلندمدت هم بخشی از این جراحی محسوب می‌شود.

تعویض پروتز سینه چگونه انجام می‌شود؟

جراحی تعویض پروتز برای همه افراد مشابه نیست.قبل از عمل، جراح بررسی می‌کند که دلیل تعویض چیست و وضعیت پروتز، پوست و بافت سینه چگونه است.

به طور کلی ممکن است یکی از این حالت‌ها وجود داشته باشد:

1. تعویض ساده پروتز: پروتز قبلی خارج و پروتز جدید جایگزین می‌شود.
2. تعویض همراه با اصلاح کپسول: اگر بافت اطراف پروتز سفت یا غیرطبیعی باشد، جراح آن را نیز اصلاح می‌کند.
3. تعویض همراه با اصلاح محل پروتز: در صورت جابه‌جایی، فضای قرارگیری پروتز بازسازی می‌شود.
4. تعویض پروتز همراه با لیفت سینه: اگر سینه دچار افتادگی قابل توجه شده باشد، لیفت نیز ممکن است انجام شود.
5. خارج کردن پروتز بدون جایگزینی: برخی افراد ترجیح می‌دهند دیگر پروتز جدیدی قرار ندهند.

انتخاب روش مناسب به شرایط هر فرد بستگی دارد و تصمیم نهایی بعد از معاینه گرفته می‌شود.

بیشتر بخوانید:هزینه جراحی پروتز سینه در سال 1405؛ از مشاوره تا مراقبت‌های بعد عمل

آیا می‌توان پروتز را خارج کرد و پروتز جدید نگذاشت؟

بله. قرار دادن پروتز جدید اجباری نیست.فرد می‌تواند تصمیم بگیرد پروتزهای خود را خارج کند و دیگر پروتز نداشته باشد. با این حال ظاهر سینه بعد از خارج کردن پروتز در همه افراد یکسان نیست.

این موضوع به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله:

• اندازه پروتز قبلی
• مدت زمانی که پروتز در بدن بوده است
• خاصیت ارتجاعی پوست
• سن فرد
• مقدار بافت طبیعی سینه
• میزان افتادگی پوست

اگر پس از خارج کردن پروتز، پوست اضافه یا افتادگی زیادی وجود داشته باشد، ممکن است جراح انجام لیفت سینه را پیشنهاد کند.

بیشتر بخوانید:طرز خوابیدن بعد از عمل پروتز سینه؛ چند روز باید به پشت بخوابیم؟

چه زمانی تعویض پروتز ضروری‌تر می‌شود؟

بهتر است تصمیم برای تعویض پروتز فقط بر اساس تعداد سال‌های گذشته از جراحی گرفته نشود و با توجه به علائمی مثل عفونت بعد از عمل پروتز سینه یا درد ، تورم و یا سوزش سینه بعد از پروتز سینه معاینه انجام شود و سپس جراح متخصص تصمیم بگیرد.

شرایط زیر بیشتر از «سن پروتز» اهمیت دارند:

بهترین زمان تعویض پروتز سینه چه زمانی است؟

برای این سؤال یک جواب یکسان وجود ندارد.اگر پروتز سالم است، عوارض بعد از پروتز سینه ایجاد نکرده و فرد نیز از فرم سینه رضایت دارد، ممکن است نیازی به تعویض آن وجود نداشته باشد.

اما زمانی که پارگی، درد، سفتی شدید، تغییر فرم قابل توجه، جابه‌جایی پروتز یا نارضایتی از نتیجه وجود داشته باشد، بررسی برای جراحی مجدد منطقی‌تر است.

به عبارت ساده، بهترین زمان تعویض پروتز زمانی است که دلیل مشخصی برای انجام آن وجود داشته باشد و یا در حال تجربه کردن درد بعد از پروتز سینه باشید، نه صرفاً زمانی که تعداد خاصی از سال‌ها گذشته است.

جمع‌بندی

طول عمر پروتز سینه عدد ثابتی ندارد. این باور که همه پروتزها باید دقیقاً بعد از ۱۰ سال تعویض شوند، درست نیست.بسیاری از پروتزهای امروزی می‌توانند بیش از یک دهه دوام داشته باشند و در برخی افراد حتی ۱۵ یا ۲۰ سال بدون مشکل باقی بمانند. با این حال پروتز سینه مادام‌العمر نیست و احتمال نیاز به جراحی مجدد در آینده وجود دارد.اگر سال‌ها از جراحی شما گذشته ولی هیچ مشکل یا علامتی ندارید، صرفاً به دلیل رسیدن به سال دهم نیازی نیست نتیجه بگیرید که پروتز باید تعویض شود.

در مقابل، اگر با درد، سفتی، تورم، تغییر شکل یا عدم تقارن جدید مواجه شده‌اید، بهتر است وضعیت پروتز بررسی شود.در نهایت، زمان تعویض پروتز سینه را وضعیت بدن و پروتز مشخص می‌کند، نه تقویم.

سوالات متداول

1.آیا پروتز سینه حتماً بعد از ۱۰ سال باید تعویض شود؟

خیر. اگر پروتز سالم باشد و فرد مشکلی نداشته باشد، رسیدن به ۱۰ سال به تنهایی دلیل تعویض نیست.

2.آیا پروتز سینه بعد از ۲۰ سال حتماً خراب می‌شود؟

خیر. ممکن است پروتز بعد از ۲۰ سال همچنان سالم باشد، اما با افزایش زمان استفاده، بررسی وضعیت آن اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

3.آیا سفت شدن سینه نشانه خراب شدن پروتز است؟

نه همیشه. سفتی می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد، اما یکی از مواردی که باید بررسی شود انقباض کپسولی است.

4.آیا می‌توان پروتز سینه را برای همیشه خارج کرد؟

بله. می‌توان پروتز را خارج کرد و پروتز جدیدی جایگزین نکرد. در صورت وجود افتادگی پوست ممکن است لیفت سینه نیز پیشنهاد شود.